artikel

Belevingsgerichte zorg: tips en voorbeelden uit de praktijk

Ambiance

Belevingsgerichte zorg is aan een opmars bezig. Maar wat is het nu precies, wat kun je ermee en hoe pas je het als zorginstelling toe? In dit artikel zetten we de definitie, uitgangspunten, voorbeelden uit de praktijk en tips op een rij.

Belevingsgerichte zorg: tips en voorbeelden uit de praktijk

Wat is belevingsgerichte zorg?

Belevingsgerichte zorg is een manier van zorg verlenen die zoveel mogelijk aansluit op de leefwereld van de cliënt en de zintuigen prikkelt. Belevingsgerichte zorg is dus gericht op de individuele behoefte en mogelijkheden van de cliënt in plaats van zijn of haar beperkingen. Belevingsgerichte zorg is erop gericht om het werk of het leven zoveel mogelijk volgens eigen regie in te laten richten.

Uitgangspunten belevingsgerichte zorg 

  • De cliënt houdt regie over de eigen omstandigheden; 
  • Beslissingen worden genomen in gezamenlijkheid; 
  • Gelijkwaardigheid is het uitgangspunt; 
  • Er is sprake van gepastheid binnen de relatie ‘cliënt en medewerker’. 

belevingsgerichte zorg

Maar wat is nu het effect van belevingsgerichte zorg? Evean Guisveld in het Noord-Hollandse Zaandijk is belevingsgericht gaan werken met als doel datgene te doen wat écht belangrijk voor cliënten is. Om de interventie te monitoren is de pilot wetenschappelijk onderzocht. De agitatie daalde. Daarbij waren bewoners alerter, actiever, het eten ging vaker zelfstandig en er was een hogere familieparticipatie en lager ziekteverzuim. 

Horen, zien, voelen, ruiken en proeven

Niet verwonderlijk dat steeds meer zorginstellingen belevingsgerichte zorg hoog in het vaandel van hun organisatie zetten. Het stimuleren van het horen, zien, voelen, ruiken en proeven bij cliënten en patiënten wordt meer en meer ingezet. In deze whitepaper zetten we enkele inspirerende voorbeelden uit de praktijk op een rij.  

Belevingsgerichte zorg (verstandelijk) gehandicapten 

Of neem de multi-zintuiglijke belevingscabine waarmee mensen met een beperking de wereld in 5D kunnen beleven. Zo zien en horen ze niet alleen het strand of de jungle, ze voelen de takken of de wind door hun haren en de warmte van de zon op hun gezicht. Gevolg? Een actiever brein en een nieuw ontwikkelde realiteit.  

belevingsgerichte zorg dementie

Belevingsgerichte zorg bij dementie 

Daarnaast is in de dementiezorg ook veel ervaring opgedaan met belevingsgerichte zorg. Zo bestudeerde Over Kwaliteit en veiligheid In de Zorg (KIZ) deze vraag al eerder vanuit het perspectief van familieleden met dementie. Schijnt museumbezoek goed te zijn voor het geheugen. En bijvoorbeeld in woonzorgcentrum Eben Haëzer is het gevoel van een tuin naar de veilige binnenomgeving van een verpleegafdeling gebracht. “De Tuin aan Tafel is een middel om de mensen in het hier en nu te krijgen.”

Belevingsgerichte zorg ouderen 

Maar ook in de ouderenzorg wordt het prikkelen van de zintuigen veelvuldig ingezet. Zo plukken de bewoners van Zorggroep Raalte bloemen in de kloostertuin en zette Het Flevohuis in Amsterdam al eens kippen in om de eenzaamheid onder de bewoners te verkleinen. Daarnaast worden ook oplossingen zoals de belevenistafel steeds vaker bij ouderenzorgorganisaties gezien.  

> Meer inspirerende voorbeelden bekijken? Lees dan ook het artikel Belevingsgerichte zorg in de praktijk: de voorbeelden 

Tips om te zorgen voor meer beleving 

  • Laat de regie over de eigen omstandigheden bij de cliënt
  • Neem beslissingen samen en op basis van gelijkwaardigheid
  • Geef persoonlijke aandacht aan de individuele behoeften van de cliënt
  • Blijf gepast binnen de relatie met de cliënt en bewaak ieders grenzen
  • Houd de uiterlijke en lichamelijke verzorging van de cliënt op orde
  • Wees alert en betrokken
  • Toon respect en genegenheid, wees vriendelijk en maak het gezellig
  • Geef aandacht, luister, wees geduldig en bied veiligheid 
  • Maak geen verwijten naar de cliënt en behandel de cliënt als gelijke 

> Lees ook Passende woning voor mensen met dementie: 5 tips 

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels